Wymagania ochrony przed hałasem w budynkach użyteczności publicznej

Przepisy określają jakie wymagania powinny spełniać budynki użyteczności publicznej w zakresie ochrony przed hałasem zewnętrznym przenikającym do pomieszczeń mieszkalnych z otoczenia budynku, wewnętrzny: instalacyjnym, bytowym powietrznym i uderzeniowym oraz hałasem pogłosowym.

Przy projektowaniu, wznoszeniu, użytkowaniu i przebudowie budynków, w tym użyteczności publicznej, należy stosować postanowienia i wymagania zawarte w

  • Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Warunkach technicznych);

oraz normach

  • PN-B-02151-2  Akustyka budowlana - Ochrona przed hałasem w budynkach – Część 2: Wymagania dotyczące dopuszczalnego poziomu dźwięku w pomieszczeniach;
  • PN-B-02151-3  Akustyka budowlana - Ochrona przed hałasem w budynkach - Część 3: Wymagania dotyczące izolacyjności akustycznej przegród w budynkach i elementów budowlanych;
  • PN-B-02151-4  Akustyka budowlana - Ochrona przed hałasem w budynkach - Część 4: Wymagania dotyczące warunków pogłosowych i zrozumiałości mowy w pomieszczeniach oraz wytyczne prowadzenia badań.

 

W powyższych dokumentach zawarte są następujące postanowienia dotyczące budynków użyteczności publicznej:

Zgodnie z par. 326 Warunków technicznych:

  1. Poziom hałasu oraz drgań przenikających do pomieszczeń w budynkach (…) użyteczności publicznej, z wyłączeniem budynków, dla których jest konieczne spełnienie szczególnych wymagań ochrony przed hałasem, nie może przekraczać wartości dopuszczalnych, określonych w Polskich Normach dotyczących ochrony przed hałasem pomieszczeń w budynkach oraz oceny wpływu drgań na ludzi w budynkach, wyznaczonych zgodnie z Polskimi Normami dotyczącymi metody pomiaru poziomu dźwięku A w pomieszczeniach oraz oceny wpływu drgań na ludzi w budynkach.
  2. W budynkach, (mieszkalnych) przegrody zewnętrzne i wewnętrzne oraz ich elementy powinny mieć izolacyjność akustyczną nie mniejszą od podanej w Polskiej Normie dotyczącej wymaganej izolacyjności akustycznej przegród w budynkach oraz izolacyjności akustycznej elementów budowlanych, wyznaczonej zgodnie z Polskimi Normami określającymi metody pomiaru izolacyjności akustycznej elementów budowlanych i izolacyjności akustycznej w budynkach. Wymagania odnoszą się do izolacyjności:
    1. ścian zewnętrznych, stropodachów, ścian wewnętrznych, okien w przegrodach zewnętrznych i wewnętrznych oraz drzwi w przegrodach wewnętrznych - od dźwięków powietrznych,
    2. stropów i podłóg - od dźwięków powietrznych i uderzeniowych,
    3. podestów i biegów klatek schodowych w obrębie lokali mieszkalnych - od dźwięków uderzeniowych.
  3. Prowadzone w budynku przewody i kanały instalacyjne (w tym kanały wentylacyjne) nie mogą powodować pogorszenia izolacyjności akustycznej między pomieszczeniami poniżej wartości wynikających z wymagań zawartych w Polskiej Normie dotyczącej izolacyjności akustycznej przegród w budynkach oraz izolacyjności akustycznej elementów budowlanych.
  4. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym: (…)
  5. W pomieszczeniach budynków użyteczności publicznej, których funkcja związana jest z odbiorem mowy lub innych pożądanych sygnałów akustycznych, należy stosować takie rozwiązania budowlane oraz dodatkowe adaptacje akustyczne, które zapewnią uzyskanie w pomieszczeniach odpowiednich warunków określonych odrębnymi przepisami. Adaptacje akustyczne należy wykonywać z materiałów o potwierdzonych własnościach pochłaniania dźwięku wyznaczonych zgodnie z Polską Normą określającą metodę pomiaru pochłaniania dźwięku przez elementy budowlane.

 

 

Ochrona przed hałasem wewnętrznym instalacyjnym i od urządzeń stanowiących techniczne wyposażenie budynku w budynkach użyteczności publicznej

 

Zgodnie z par. 327 Warunków technicznych (317):

  1. (…)
  2. Instalacje i urządzenia, stanowiące techniczne wyposażenie budynku (…) i użyteczności publicznej, nie mogą powodować powstawania nadmiernych hałasów i drgań, utrudniających eksploatację lub uniemożliwiających ochronę użytkowników pomieszczeń przed ich oddziaływaniem. (…)

 

W PN-B-02151-2 (tablica 1) podane są dopuszczalne poziomy dźwięku A hałasu pochodzącego z budynku w którym znajdują się oceniane pomieszczenia. Wymaganie wyrażane jest za pomocą poziomów równoważnych LAeq,nT oraz maksymalnych LAFmax,nT , dB, określanych zgodnie z PN-B-02151-2.

Źródłem hałasu mogą być zarówno instalacje techniczne będące wyposażeniem tego budynku (np. urządzenia techniczne zlokalizowane na dachu), jak też od inne źródła hałasu w znajdujących się w nim pomieszczeniach technicznych i usługowych.

 

Tablica 1 - Dopuszczalny poziom hałasu (dźwięku A) [dB] przenikający do pomieszczeń chronionych z pomieszczeń ze źródłami hałasu instalacyjnego i od urządzeń stanowiących techniczne wyposażenie budynku (według PN-B-02151-2

Rodzaj budynku

Pomieszczenie chronione

Najwyższy dopuszczalny poziom
dźwięku A [dB]

LAeq,nT

LAFmax,nT

Biura

Biura wielkoprzestrzenne, pokoje biurowe typu open space

40

 

Pokoje biurowe wykorzystywane przez odrębnych użytkowników

35

-

Gabinet dyrektorski, pokój do prowadzenia rozmów poufnych

30

-

Budynki sądów i prokuratury

Sale rozpraw, sale przesłuchań

35

-

Sale narad sędziowskich

30

-

Muzea

Sale muzealne, pokoje biurowe wykorzystywane przez odrębnych użytkowników

35

 

Gabinet dyrektorski, pokój do prowadzenia rozmów poufnych

30

-

Kawiarnie i sale restauracyjne

40

-

Żłobki i budynki szkolnictwa przedszkolnego

Pomieszczenia dla dzieci

30

 

Szkoły podstawowe i ponadpodstawowe

Sale lekcyjne, pokoje nauczycielskie

35

 

Korytarze

45

 

Pomieszczenia do zajęć edukacyjnych takich, jak: wychowanie fizyczne, zajęcia muzyczne, pracownie techniczne

40

 

Gabinet dyrektorski, pokój do prowadzenia rozmów poufnych

30

-

Budynki szkół wyższych i placówek badawczych

Sale wykładowe, audytoria, sale konferencyjne

35

 

Pracownie laboratoryjne bez urządzeń będących źródłem zakłóceń akustycznych

40

 

Gabinet dyrektorski, pokój do prowadzenia rozmów poufnych, pokoje pracowników naukowych i dydaktycznych, biblioteka, czytelnia

30

 

Korytarze

45

 

Budynki szpitalne i zakładów opieki medycznej

Sale łóżkowe, pokoje pensjonariuszy w
sanatorium

25

30

Sale operacyjne i pomieszczenia towarzyszące, gabinety lekarskie, gabinety zabiegowe, sala do zajęć rehabilitacji ruchowych, pomieszczenia pielęgniarek

35

 

Pomieszczenia IOM, gabinet dyrektorski, pokój do prowadzenia rozmów poufnych

30

 

Ogólnodostępne pomieszczenia sanitarne i kuchenne, kawiarnie i sale restauracyjne, recepcja, hole w sanatoriach

40

 

Kawiarnie, restauracje

Kawiarnia, sala restauracyjna

40

 

Sklepy, domy handlowe, supermarkety

Sklepy, domy handlowe, supermarkety

50

 

Obiekty sportowe

Sale ćwiczeń, basen

50

 

 

Ochrona przed hałasem zewnętrznym przenikającym do pomieszczenia z otoczenia budynku użyteczności publicznej

 

Zgodnie z par. 325 Warunków technicznych (317):

  1. Budynki (…) użyteczności publicznej należy sytuować w miejscach najmniej narażonych na występowanie hałasu i drgań, a jeżeli one występują i ich poziomy będą powodować w pomieszczeniach tych budynków przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu i drgań, określonych w Polskich Normach dotyczących dopuszczalnych wartości poziomu dźwięku w pomieszczeniach oraz oceny wpływu drgań na budynki i na ludzi w budynkach, należy stosować skuteczne zabezpieczenia.
  2. Budynki z pomieszczeniami wymagającymi ochrony przed zewnętrznym hałasem i drganiami należy chronić przed tymi uciążliwościami poprzez zachowanie odpowiednich odległości od ich źródeł, usytuowanie i ukształtowanie budynku, stosowanie elementów amortyzujących drgania oraz osłaniających i ekranujących przed hałasem, a także racjonalne rozmieszczenie pomieszczeń w budynku oraz zapewnienie izolacyjności akustycznej przegród zewnętrznych określonej w Polskiej Normie dotyczącej wymaganej izolacyjności akustycznej przegród w budynkach oraz izolacyjności akustycznej elementów budowlanych.

 

Do obliczenia przybliżonej izolacyjności akustycznej właściwej przegrody zewnętrznej R’A,2 (lub R’A,1), dB, należy przyjmować wartości poziomu odniesienia LAeq,wew, dB, zgodnie z zasadami podanymi w PN-B-02151-3 według tablicy 2.

 

Tablica 2. Poziom odniesienia LAeq,wew [dB] dotyczący miarodajnego równoważnego poziomu dźwięku A, od hałasu zewnętrznego, odpowiadający klasom akustycznym według PN-B-02151-3 (643)

Rodzaj budynku

Pomieszczenie chronione

Poziom odniesienia LAeq,wew [dB]

dzień

noc

Budynki biurowe

Sale konferencyjne

32

-

Pokoje biurowe, pomieszczenia administracyjne, kawiarnie i sale restauracyjne

40

-

Gabinet dyrektorski, pokoje do pracy koncepcyjnej

35

-

Budynki sądów i prokuratury

Sale rozpraw, sale przesłuchań

35

-

Sale narad sędziowskich

32

-

Pomieszczenia administracyjne

40

-

Żłobki i budynki szkolnictwa przedszkolnego

Pomieszczenia dla dzieci

35

-

Pomieszczenia administracyjne

40

-

Szkoły podstawowe i ponadpodstawowe

Sale lekcyjne, pokoje nauczycielskie, świetlice

35

-

Korytarze, pomieszczenia rekreacyjne, stołówki, pomieszczenia administracyjne

40

-

Pomieszczenia do zajęć sportowych

45

-

Budynki szkół wyższych i placówek badawczych

Sale konferencyjne

32

-

Sale wykładowe, audytoria

35

-

Pomieszczenia laboratoryjne, do pracy kameralnej

35

-

Pomieszczenia administracyjne, kawiarnie i sale restauracyjne

40

-

Pomieszczenia do zajęć sportowych

45

-

Budynki szpitalne i zakładów opieki medycznej

Sale łóżkowe

32

25

Gabinety lekarskie, gabinety zabiegowe

35

-

Pomieszczenia IOM

30

25

Sale operacyjne i pomieszczenia towarzyszące

28

28

Pomieszczenia administracyjne, kawiarnie i sale restauracyjne

40

-

Pozostałe

Kawiarnia, sala restauracyjna, pomieszczenia administracyjne

40

-

Pomieszczenia do zajęć sportowych, sale wystawowe

45

-

 

Ochrona przed hałasem wewnętrznym bytowym powietrznym i uderzeniowym w budynkach użyteczności publicznej

 

Ochrona przed hałasem wewnętrznym powietrznym, przenikającym do pomieszczenia chronionego z innych pomieszczeń danego budynku

 

Izolacyjność akustyczna przegród wewnętrznych w budynkach użyteczności publicznej powinna spełniać minimalne wartości wskaźnika izolacyjności od dźwięków powietrznych R’A,1 [dB], uwzględniającego wpływ pośredniego (również bocznego) przenoszenia dźwięków, podane są w PN-B-02151-3. W tablicy 3 podano przykładowe wymagania dla wybranych rodzajów budynków użyteczności publicznej i znajdujących się w nich przegród.

W przypadku izolacyjności akustycznej drzwi należy stosować projektowy wskaźnik oceny izolacyjności akustycznej RA,1,R [dB], określony na podstawie badań laboratoryjnych i pomniejszony o 2 dB.

Zgodnie z PN-B-02151-3 i w przypadkach tam podanych w miejsce wskaźnika R’A,1 stosuje się wskaźnik oceny wzorcowej różnicy poziomów DnT,A,1.

 

Tablica 3. Wybrane, minimalne wartości wskaźnika izolacyjności od dźwięków powietrznych R’A,1 lub wskaźnika oceny wzorcowej różnicy poziomów DnT,A,1 [dB], dla przegród wewnętrznych oddzielających pomieszczenia, odpowiadające, według PN-B-02151-3

Rodzaj budynku

Rodzaj przegrody

R’A,1 (DnT,A,1)

[dB]

Budynki biurowe

Strop między pomieszczeniami biurowymi: pokoje, gabinet dyrektorski, pokój do rozmów poufnych, korytarz, hol, klatka schodowa, sala konferencyjna

-  w dowolnym układzie

≥ 50

-  a, pomieszczeniem ze źródłami zakłóceń akustycznych:

-  pomieszczenie techniczne z urządzeniami instalacyjnymi wyposażenia budynku

-  pomieszczenie handlowe lub usługowe

-  sala klubowa, kawiarniana, restauracyjna (bez działalności z udziałem muzyki)

Należy określić indywidulanie przy zachowaniu warunku ≥ 55

-  sala klubowa, kawiarniana, restauracyjna (z działalnością z udziałem muzyki i/lub tańca)

-  pomieszczenie usługowe w którym rodzaj pracy lub zainstalowane urządzenia lub zajęcia ruchowe powodują powstawanie zakłóceń akustycznych (dźwięków powietrznych i materiałowych)

Należy określić indywidulanie przy zachowaniu warunku ≥ 60 (dla źródeł hałasu występujących w ciągu dnia)

Ściana bez drzwi między pokojami biurowymi i miedzy pokojem, a korytarzem, holem, klatką schodową

≥ 40 (≥ 35)

Ściana z drzwiami między pokojem biurowym, a korytarzem, holem, klatką schodową:

-  część pełna ściany

≥ 40 (≥ 35)

-  drzwi w ścianie

Uwaga: Do oceny samych drzwi, zamiast wskaźnika R’A,1 stosuje się wskaźnik RA,1,R

RA,1,R ≥ 30

Ściana między gabinetem dyrektora lub pokojem do prowadzenia rozmów poufnych, a innymi pomieszczeniami biurowymi, korytarzem, holem, klatką schodową:

-  część pełna ściany

≥ 50

-  drzwi w ścianie

Uwaga: Do oceny samych drzwi, zamiast wskaźnika R’A,1 stosuje się wskaźnik RA,1,R

RA,1,R ≥ 40

Ściana między salą konferencyjną, a:

-  salą konferencyjną lub o podobnym przeznaczeniu

≥ 50

-  korytarzem, holem, klatką schodową

-  ściana bez drzwi oraz część pełna ściany z drzwiami

≥ 48

-  drzwi w ścianie

Uwaga: Do oceny samych drzwi, zamiast wskaźników R’A,1 (R’A,2) stosuje się odpowiednio wskaźniki RA,1,R (RA,2,R)

RA,1,R ≥ 35

Ściana między pomieszczeniami biurowymi, salami konferencyjnymi, a pomieszczeniami sanitarnymi

≥ 50

Ściana między zespołami pomieszczeń biurowych wykorzystywanych przez odrębnych użytkowników

Ściana między pomieszczeniami biurowymi, a, pomieszczeniem ze źródłami zakłóceń akustycznych:

-  pomieszczenie techniczne z urządzeniami instalacyjnymi wyposażenia budynku

-  pomieszczenie handlowe lub usługowe, sala klubowa, kawiarniana, restauracyjna (bez działalności z udziałem muzyki)

Należy określić indywidulanie przy zachowaniu warunku ≥ 55

-  sala klubowa, kawiarniana, restauracyjna (z działalnością z udziałem muzyki i/lub tańca)

-  pomieszczenie usługowe w którym rodzaj pracy lub zainstalowane urządzenia lub zajęcia ruchowe powodują powstawanie zakłóceń akustycznych (dźwięków powietrznych i materiałowych)

Należy określić indywidulanie przy zachowaniu warunku ≥ 60 (dla źródeł hałasu występujących w ciągu dnia)

 

Ochrona przed hałasem wewnętrznym uderzeniowym, przenikającym do pomieszczeń chronionych z innych pomieszczeń danego budynku

 

W tablicy 4 podane są dopuszczalne wartości ważonego wskaźnika przybliżonego znormalizowanego poziomu uderzeniowego L’n,w, dB, (wskaźnik poziomu uderzeniowego uwzględniający boczne przenoszenie dźwięków).

 

Tablica 4. Wybrane, dopuszczalne poziomy dźwięków uderzeniowych, wartości wskaźnika L’n,w [dB], przenikające do pomieszczeń chronionych według PN-B-02151-3.

Rodzaj budynku

Wymagania

Wskaźnik L’n,w

[dB]

Budynki biurowe

Poziom dźwięków uderzeniowych przenika­jących między pomieszczeniami biurowymi, salami konferencyjnymi, salami spotkań

-  w dowolnym układzie

≤ 60

-  z pomieszczeń komunikacji ogólnej (korytarzy, holi, klatek schodowych – podestów, spoczników, biegów schodowych)

≤ 58

Poziom dźwięków uderzeniowych przenika­jących do pomieszczeń do prowadzenia rozmów poufnych z innych pomieszczeń  w budynku

≤ 58

Poziom dźwięków uderzeniowych przenikających do pomieszczeń biurowych, sali konferencyjnych, sali spotkań, pomieszczeń do prowadzenia rozmów poufnych ze zlokalizowanych w budynku pomieszczeń ze źródłami zakłóceń akustycznych:

-  z pomieszczenia technicznego z urządzeniami instalacyjnymi wyposażenia budynku

Należy określić indywidulanie przy zachowaniu warunku
≤ 48

-  z garażu, pomieszczenia handlowego

-  z sali klubowej, kawiarnianej, restauracyjnej, bez działalności z udziałem muzyki i/lub tańca,

≤ 53

-  z sali klubowej, kawiarnianej, restauracyjnej, z działalnością z muzyką i/lub tańcem,

-  z pomieszczenia, w którym zainstalowane urządzenia lub rodzaj wykonywanej pracy czy prowadzonych zajęć ruchowych są źródłem zakłóceń akustycznych w postaci dźwięków powietrznych i materiałowych (np. kluby fitness, siłownie, szkoły tańca, rozdzielnie paczek w urzędach pocztowych itp.)

Należy określić indywidulanie przy zachowaniu warunku
≤ 43

Poziom dźwięków uderzeniowych przenikających między zespołami pomieszczeń biurowych wykorzystywanych przez różnych użytkowników

≤ 53

Budynki o przeznaczeniu mieszanym – poziom dźwięków uderzeniowych przenikających z części biurowej budynku do części o przeznaczeniu mieszkalnym

≤ 48

Uwaga: Wymaganie dotyczy wszystkich kierunków rozprzestrzeniania dźwięku w budynku. W przypadku mieszkań wielopoziomowych dotyczy także przenoszenia dźwięków z wewnętrznych stropów i wewnętrznych klatek schodowych.

 

Ochrona przed hałasem pogłosowym

 

W normie PN-B-02151-4 określono wymagania ochrony przed hałasem pogłosowym w budynkach użyteczności publicznej. Wymaganie te określono za pomocą:

  • Dopuszczalnego czasu pogłosu, T [s] w pasmach oktawowych o środkowych częstotliwościach, f, wynoszących 250 Hz; 500 Hz; 1000 Hz; 2000 Hz i 4000 Hz. Wartości dopuszczalne czasu pogłosu odnoszą się do pomieszczeń wykończonych, z trwale zamocowanymi elementami umeblowania i wyposażenia, bez obecności ludzi (tablica 5).
    Przykładowo w pokojach biurowych i innych pomieszczeniach o podobnym przeznaczeniu czas pogłosu T ≤ 0,6 s.
  • Chłonności akustycznej pomieszczenia, A [m2]. Podane wartości dotyczą każdego z pasm oktawowych o środkowej częstotliwości, f, wynoszącej 500 Hz; 1 000 Hz i 2 000 Hz oraz pomieszczeń wykończonych (w świetle wykończenia 4 m) i nie umeblowanych (z kilkoma wyjątkami).
    Przykładowo w biurach wielkoprzestrzennych, pomieszczeniach biurowych typu „open space”, salach operacyjnych banków i urzędów, biurach obsługi klienta oraz innych pomieszczeniach o podobnym przeznaczeniu chłonność akustyczna pomieszczenia, A ≥ 1,1 x S [m2], gdzie S [m2] jest rzutem pomieszczenia.

 

Przepisy i normy dot. ochrony przed hałasem

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690 z późn. zmianami)

PN-B-02151-2:2018-01 Akustyka budowlana - Ochrona przed hałasem w budynkach – Część 2: Wymagania dotyczące dopuszczalnego poziomu dźwięku w pomieszczeniach.

PN-B-02151-3:2015-10 Akustyka budowlana - Ochrona przed hałasem w budynkach - Część 3: Wymagania dotyczące izolacyjności akustycznej przegród w budynkach i elementów budowlanych.

PN-B-02151-4:2015-06 Akustyka budowlana - Ochrona przed hałasem w budynkach - Część 4: Wymagania dotyczące warunków pogłosowych i zrozumiałości mowy w pomieszczeniach oraz wytyczne prowadzenia badań.

 

ikona polecane WARTO PRZECZYTAĆ